Azərbaycan Respublikasi Səhiyyə Nazirliyinin Respublika QiÇS-lə Mubarizə Mərkəzi

Global miqyasda İİV/QİÇS epidemiyasının qarşısının alnımasında yeni hədəf və öhdəçiliklər.

ÜSTUNAİDS–in son məlumatına əsasən, İİV–lə mübarizədə qalibiyyət yalnız yeni yoluxma hallarının qarşısının alınması və antiretrovirus müalicəsinə əlçatanlığın genişləndirilməsi yolu ilə mümkündür. Dünya miqyasında 2020-ci ilədək 90–90–90 hədəfinə çata biləcəyimiz halda, 2030–cuildə epidemiyaya qalib gəlmə imkanı əldə edilə bilər.


Məqsəd "90% – 90% – 90%” nədir:

1). Xəstələrin 90%–nın aşkarlanması

2). Onlardan 90%–nin ART–ya cəlb olunması

3). Müalicə alanların 90%–nın virus yükünün müəyyən edilməyən səviyyəyə salınması

Bu hədəflər bütün ölkələr üçün əsas fəaliyyət planıdır.

Azərbaycanda İİV–infeksiyasına müayinələrin təşkili

İİV–infeksiyasının diaqnostikası Azərbaycanda pulsuzdur. Müayinədən əvvəl və sonra, ÜST-ün tövsiyyələrinə uyğun olaraq, məsləhətləşmələr ilə müşaiyət olunur.

Ölkənin mövcud səhiyyə sistemi, əhalinin İİV–infeksiyasına testləşdirilməsinə əlçatanlığı təmin edir. Müayinədən anonim və konfidensial şəkildə, Respublika QİÇS–lə Mübarizə Mərkəzi, onun 10 regional laboratoriyaları, Respublika Gigiyena vəEpidemiologiya Mərkəzinin və Naxçıvan MR QİÇS-lə mübarizə Mərkəzinin İİV–diaqnostika laboratoriyaları və digər regionlarda fəaliyyət göstərən 48 könüllü müayınə və məsləhət məntəqələri (KMM) şəbəkəsində keçmək mümkündür. Eyni zamanda Respublikanın bütün tibb müəssisələrinə İİV–ə müayınə üçün müraciət etmək mümkündür.

Ölkədə 48 KMM məntəqəsindən başqa, 12 "Ford-tranzit” markalı xüsusiləşdirilmiş mikroavtobus bazasında səyyar KMM məntəqələri də təşkil edilmişdir. Onlardan 1 mobil məntəqə Naxçıvan MR-də, digərləri isə Respublika şəhər və rayon ərazilərində fəaliyyət göstərir. Sumqayıt, Gəncə, Lənkəran, Şirvan, İmişli, Şamaxı, Yevlax, Mingəçevir inzibati ərazilərinin hər birinə - 1avtomobil, Bakı şəhərinə - 3 avtomobil təhkim edilmişdir.

Bu iş sahəsi risk qruplarına birbaşa çıxışı təmin etdiyinə görə, cəmiyyət üçün qapalı qalan təbəqələrdə müayinə işlərini xeyli asanlaşdırır.

Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən İİV–lə mübarizə sahəsinə, ilk növbədə müayinə və onların çeşidinin genişləndirilməsinə böyük önəm verilib. Bununla əlaqədar müayinələrin sayı, xususilə ekspress–testləşdirmənin tətbiqi nəticəsində, xeyli artıb. Alınan nəticələr 2020 və ardınca 2030–cu illər üçün müəyyənləşdirilmiş hədəflərə nail olmağaəsas verir.